ئامرازی AT-W12REV. 2026-A
پشکنینی کۆتاییی پشتگیری: ئایا بەرنامە و ئامێرەکانتان هێشتا ئەپدەیت وەردەگرن؟
Windows Server 2016 تەنیا تا 12ی جانیوەری 2027 ئەپدەیتی ئاسایش وەردەگرێت، Office 2021 لە 13ی ئۆکتۆبەری 2026ەوە هیچی وەرناگرێت. ئایا بەرهەمێک هێشتا چاودێری دەکرێت، تەنیا ڕێکەوتی بەرهەمهێنەر یەکلای دەکاتەوە. ئەوەی لای ئێوە کار دەکات کۆی بکەنەوە: پشکنەرەکە لیستەکە بەپێی پەلەیی ڕیز دەکات و بۆ هەر بەرهەمێک ئەو ڕێکەوتە، ڕۆژەکانی تا ئەو کاتە و هەنگاوی داهاتوو دەڵێت.
- زیاتر لە 120 بەرهەم و وەشان
- داتاکان لە براوزەردا دەمێننەوە
- ڕێکەوتەکان پشکنراون 13.11.2026
01 / لیستی ئامێرەکان
لیستەکەتان بپشکنن
بۆ تاکە کۆمپیوتەرێکی Windows خێراتر دەبێت بە پشکنینی Windows 10: خۆی وەشانەکە دەناسێتەوە و دەڵێت ئایا کۆمپیوتەرەکە Windows 11 هەڵدەگرێت.
لیستی ئامێرەکان · ئەپدەیتی ئاسایش بۆ هەر بەرهەمێک
پشکنەرەکە لیستەکەتان بەو ڕێکەوتانەوە دەبەستێتەوە کە بەرهەمهێنەران بڵاویان دەکەنەوە. ئامێرەکانتان نابینێت: کام وەشان بەڕاستی کار دەکات، لەسەر خودی ئامێرەکە نووسراوە. ڕێکەوتەکان لە 13ی نۆڤەمبەری 2026 پشکنراون.
لە براوزەرەکەی خۆتاندا حیساب دەکات. هیچ شتێک نانێردرێت و هەڵناگیرێت.
02 / پاشخان
«کۆتاییی پشتگیری» واتای چییە
بەرنامەیەک لە ڕۆژی کۆتاییی پشتگیریدا لە کار ناکەوێت. Windows هەر دەکرێتەوە و Office فایلەکانتان وەک ڕۆژی پێشوو دەکاتەوە. ئەوەی نامێنێت ئەپدەیتەکانی ئاسایشن: ئەو کەلێنانەی دوای ئەوە دەردەکەون، بەرهەمهێنەر ئیتر دایان ناخات. Microsoft ئەپدەیتەکانی لە سێشەممەی دووەمی هەر مانگێکدا بڵاو دەکاتەوە، بۆیە نزیکەی هەموو ڕێکەوتێکی کۆتایی دەکەوێتە سەر ئەو Patchdayە.
Mainstream، Extended، ESU
بۆ Windows Server، SQL Server، Exchange و وەشانە کڕدراوەکانی Office، لای Microsoft ماوەیەکی جێگیر هەیە. یەکەم لانیکەم پێنج ساڵ پشتگیریی گشتی (Mainstream) دێت لەگەڵ چاککردنی هەڵە و ئەپدەیتی ئاسایش. دوای ئەوە بۆ زۆر بەرهەم پشتگیریی درێژکراوە (Extended) دێت: تەنیا ئەپدەیتی ئاسایش، بێ پارەی زیادە. بۆ هەندێک بەرهەم Microsoft دواتر درێژکردنەوەیەک دەفرۆشێت، Extended Security Updates (ESU)، هەر جارە بۆ یەک ساڵ. بۆ Windows Server 2016 بەپێی Microsoft تا 8ی جانیوەری 2030 دەگات.
پشکنەرەکە وەک «ئەپدەیت تا» هەمیشە کۆتاییی بەشە بەخۆڕاییەکە پیشان دەدات، واتە کۆتاییی Extended Support. ESU وەک ڕێگەچارەیەکی ئەگەری لەگەڵیدا دەنووسرێت، چونکە پارەی تێدەچێت و تەنیا کات دەکڕێت.
چاودێریی بەردەوام لە جیاتی ڕێکەوت
Microsoft 365، Exchange Server SE و Windows 11 کۆتاییەکی جێگیریان نییە. ئەوەی پارەی مۆڵەتەکە بدات و ئەپدەیتەکان دابمەزرێنێت، چاودێری دەکرێت. لە Windows 11دا ئەمە لە وەشانەکاندا دەبینرێت: هەر یەکەیان ماوەی خۆی هەیە، بۆ Home و Pro 24 مانگ، بۆ Enterprise و Education 36. تەنیا ئەپدەیتی تایبەتمەندیی ساڵانە کۆتاییەکە دوا دەخات. بۆیە کۆمپیوتەرێکی Windows 11 کە Windows Updateی چەند مانگێکە گیری خواردووە، لەوانەیە ئێستا لەسەر سوور بێت.
Apple، Android، PHP و FRITZ!Box
Apple هیچ ڕێکەوتێکی کۆتایی ڕاناگەیەنێت. بەپێی ئەزموونی تا ئێستا، وەشانی ئێستا هەموو ئەپدەیتەکانی ئاسایش وەردەگرێت و لە macOS دوو وەشانی پێشوو بەشێکیان. Apple خۆی دەنووسێت کە هەموو کەلێنە ناسراوەکانی وەشانە کۆنەکان داناخرێن. بۆیە پشکنەرەکە بۆ Apple ڕێکەوت پیشان نادات، بەڵکو دۆخی لیستی ئەپدەیتەکان. Google بۆ مۆبایلەکانی Pixel لە Pixel 8ەوە بەڵێنی حەوت ساڵ دەدات، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت. Samsung تەنیا بڵاوی دەکاتەوە کام مۆدێلەکان ئێستا مانگانە یان سێ مانگ جارێک ئەپدەیت وەردەگرن. پڕۆژەی PHP بۆ هەر وەشانێک کۆتاییەکی جێگیر لە کۆتاییی ساڵدا دیاری دەکات، و FRITZ! (پێشتر AVM) بۆ هەر مۆدێلێک ڕێکەوتێک دادەنێت کە لانیکەم تا ئەو کاتە ئەپدەیت دەردەچێت.
03 / ڕێکەوتەکان
گرنگترین ڕێکەوتەکان
هەمان داتاکانی پشکنەرەکە، وەک خشتە بۆ خوێندنەوە. «تایبەتمەندیی نوێ تا» کۆتاییی پشتگیریی گشتییە، «ئەپدەیتی ئاسایش تا» دوایین ڕۆژی چاکسازیی بەخۆڕایییە. بەپێی دۆخی 13ی نۆڤەمبەری 2026، هەر ڕێکەوتێک لە ماڵپەڕی بەرهەمهێنەردا پشکنراوە.
| بەرهەم | تایبەتمەندیی نوێ تا | ئەپدەیتی ئاسایش تا | درێژکردنەوە، تێبینی |
|---|---|---|---|
| Windows 7 | — | 14.01.2020 | |
| Windows 8.1 | — | 10.01.2023 | |
| Windows 10 (Home، Pro) بێ ESU | — | 14.10.2025 | بە ESU بۆ ماڵەوە تا 12.10.2027، لە کۆمپانیادا هەرە زۆر تا 10.10.2028 |
| Windows 10 لەگەڵ ESU، بۆ ماڵەوە | — | 12.10.2027 | تەنیا بە مەرجێک لانیکەم هەر 60 ڕۆژ جارێک بە ئەکاونتی Microsoft بچنە ژوورەوە. |
| Windows 10 لەگەڵ ESU لە کۆمپانیادا (ساڵی 2 کڕدراوە) | — | 12.10.2027 | ساڵی سێیەم و کۆتاییی ESU تا 10.10.2028 |
| Windows 10 Enterprise LTSC 2019 | 09.01.2024 | 09.01.2029 | |
| Windows 10 Enterprise LTSC 2021 | — | 12.01.2027 | ESUی پارەدار لە سێ قۆناغی ساڵانەدا تا 08.01.2030 |
| Windows 10 IoT Enterprise LTSC 2021 | 12.01.2027 | 13.01.2032 | |
| Windows 11 23H2 (Home, Pro) | — | 11.11.2025 | لەگەڵ هەر ئەپدەیتێکی تایبەتمەندی درێژ دەبێتەوە؛ بۆ ئەمە نابێت Windows Update گیر بخوات. |
| Windows 11 24H2 (Home, Pro) | — | 13.10.2026 | لەگەڵ هەر ئەپدەیتێکی تایبەتمەندی درێژ دەبێتەوە؛ بۆ ئەمە نابێت Windows Update گیر بخوات. |
| Windows 11 25H2 (Home, Pro) | — | 12.10.2027 | لەگەڵ هەر ئەپدەیتێکی تایبەتمەندی درێژ دەبێتەوە؛ بۆ ئەمە نابێت Windows Update گیر بخوات. |
| Windows 11 26H1 (Home, Pro) | — | 14.03.2028 | تەنیا لەسەر هەندێک ئامێری نوێ لە 2026ەوە، ئەپدەیت نییە بۆ کۆمپیوتەرە هەبووەکان. |
| Windows 11 26H2 (Home, Pro) | — | 10.10.2028 | لەگەڵ هەر ئەپدەیتێکی تایبەتمەندی درێژ دەبێتەوە؛ بۆ ئەمە نابێت Windows Update گیر بخوات. |
| Windows 11 23H2 (Enterprise, Education) | — | 10.11.2026 | |
| Windows 11 24H2 (Enterprise, Education) | — | 12.10.2027 | |
| Windows 11 25H2 (Enterprise, Education) | — | 10.10.2028 | |
| Windows 11 26H1 (Enterprise, Education) | — | 13.03.2029 | |
| Windows 11 26H2 (Enterprise, Education) | — | 09.10.2029 | |
| Windows 11 Enterprise LTSC 2024 | — | 09.10.2029 | |
| Windows 11 IoT Enterprise LTSC 2024 | 09.10.2029 | 10.10.2034 |
| بەرهەم | تایبەتمەندیی نوێ تا | ئەپدەیتی ئاسایش تا | درێژکردنەوە، تێبینی |
|---|---|---|---|
| Windows Server 2008 و 2008 R2 | 13.01.2015 | 14.01.2020 | |
| Windows Server 2012 و 2012 R2 | 09.10.2018 | 10.10.2023 | ESU لە 13.10.2026 کۆتایی هات |
| Windows Server 2016 | 11.01.2022 | 12.01.2027 | ESUی پارەدار لە سێ قۆناغی ساڵانەدا تا 08.01.2030 |
| Windows Server 2019 | 09.01.2024 | 09.01.2029 | |
| Windows Server 2022 | 13.10.2026 | 14.10.2031 | |
| Windows Server 2025 | 13.11.2029 | 14.11.2034 |
| بەرهەم | تایبەتمەندیی نوێ تا | ئەپدەیتی ئاسایش تا | درێژکردنەوە، تێبینی |
|---|---|---|---|
| Office 2016 | 13.10.2020 | 14.10.2025 | |
| Office 2019 | 10.10.2023 | 14.10.2025 | |
| Office 2021 و Office LTSC 2021 | — | 13.10.2026 | درێژکردنەوە نییە، تەنانەت بە پارەش. |
| Office 2024 و Office LTSC 2024 | — | 09.10.2029 | |
| Microsoft 365 Apps (ئابوونە) لەسەر Windows 11 | — | بەردەوام | چاودێری دەکرێت تا ئابوونەکە بەردەوام بێت و Windowsی ژێرەوە خۆی هێشتا ئەپدەیت وەربگرێت. |
| Microsoft 365 Apps (ئابوونە) لەسەر Windows 10 | — | 10.10.2028 | لە وەشانی 2608ەوە تەنیا ئەپدەیتی ئاسایش؛ Windows 10ی ژێرەوە زووتر کۆتایی دێت. |
| Microsoft 365 Apps (ئابوونە) لەسەر Windows Server 2016، 2019 یان 2022 | — | 10.10.2028 | تەنیا ئەگەر ئەپدەیتەکان ڕاستەوخۆ لە Microsoftەوە بێن، نەک لە ڕێگەی دابەشکردنی تایبەتی خۆتانەوە. |
| Exchange Server 2013 | 10.04.2018 | 11.04.2023 | |
| Exchange Server 2016 | 13.10.2020 | 14.10.2025 | |
| Exchange Server 2019 | 09.01.2024 | 14.10.2025 | |
| Exchange Server SE (Subscription Edition) | — | بەردەوام | چاودێری دەکرێت تا مۆڵەتەکە بەردەوام بێت و ئەپدەیتەکان بەپێی ڕێنماییەکانی Microsoft دابمەزرێن. |
| SQL Server 2014 | 09.07.2019 | 09.07.2024 | ESUی پارەدار، ساڵی سێیەم و کۆتایی تا 12.07.2027 |
| SQL Server 2016 | 13.07.2021 | 14.07.2026 | ESUی پارەدار لە سێ قۆناغی ساڵانەدا تا 17.07.2029 |
| SQL Server 2017 | 11.10.2022 | 12.10.2027 | |
| SQL Server 2019 | 28.02.2025 | 08.01.2030 | |
| SQL Server 2022 | 11.01.2028 | 11.01.2033 | |
| SQL Server 2025 | 06.01.2031 | 06.01.2036 |
| وەشان | چاککردنی هەڵە تا | چاکسازیی ئاسایش تا |
|---|---|---|
| PHP 8.5 | 31.12.2027 | 31.12.2029 |
| PHP 8.4 | 31.12.2026 | 31.12.2028 |
| PHP 8.3 | 31.12.2025 | 31.12.2027 |
| PHP 8.2 | 31.12.2024 | 31.12.2026 |
| PHP 8.1 | — | 31.12.2025 |
| PHP 8.0 | — | 26.11.2023 |
| PHP 7.4 | — | 28.11.2022 |
| PHP 7.3 یان کۆنتر | — | 06.12.2021 |
| ئامێر یان وەشان | ئەپدەیتی ئاسایش | تێبینی |
|---|---|---|
| macOS 27 Golden Gate | بەردەوام | وەشانی ئێستا، هەموو ئەپدەیتەکانی ئاسایش وەردەگرێت. |
| macOS 26 Tahoe | سنووردار، بێ ڕێکەوت | هێشتا ئەپدەیتی ئاسایش وەردەگرێت، بەڵام بەپێی Apple هەموو چاکسازییەکانی وەشانی ئێستا نا. Apple ڕێکەوت ناڵێت. |
| macOS 15 Sequoia | سنووردار، بێ ڕێکەوت | هێشتا ئەپدەیتی ئاسایش وەردەگرێت، بەڵام بەپێی Apple هەموو چاکسازییەکانی وەشانی ئێستا نا. Apple ڕێکەوت ناڵێت. بەپێی ئەزموونی تا ئێستا، کاتێک macOS 28 دەردەچێت، لە لیستەکە دەردەچێت. |
| macOS 14 Sonoma یان کۆنتر | ئیتر ئەپدەیت نییە | لە macOS 27ەوە هیچ ئەپدەیتێکی ئاسایش نییە؛ دوایینیان (14.8.9) لە 06.08.2026 هات. |
| iOS و iPadOS 27 | بەردەوام | وەشانی ئێستا، هەموو ئەپدەیتەکانی ئاسایش وەردەگرێت. |
| iOS و iPadOS 26 | سنووردار، بێ ڕێکەوت | هێشتا ئەپدەیتی ئاسایش وەردەگرێت، بەڵام بەپێی Apple هەموو چاکسازییەکانی وەشانی ئێستا نا. Apple ڕێکەوت ناڵێت. ئەگەر ئامێرەکە 27 هەڵبگرێت، گۆڕین شایەنی ئەوەیە. |
| iOS و iPadOS 18 (iPhone XS، XS Max، XR، iPad نەوەی 7) | سنووردار، بێ ڕێکەوت | هێشتا ئەپدەیتی ئاسایش وەردەگرێت، بەڵام بەپێی Apple هەموو چاکسازییەکانی وەشانی ئێستا نا. Apple ڕێکەوت ناڵێت. وەشانە نوێترەکان لەسەر ئەم ئامێرانە کار ناکەن. |
| iOS یان iPadOS 17 و کۆنتر | ئیتر ئەپدەیت نییە | ئیتر ئەپدەیتی ئاسایشی ڕێکوپێک نییە؛ Apple تەنیا جار جار ئەپدەیتی تەنگانە دەدات، دوایینیان لە 11.05.2026. |
| Google Pixel 5a یان کۆنتر | ئیتر ئەپدەیت نییە | Google ئیتر بۆ ئەم مۆدێلانە ئەپدەیتی ئاسایش نادات. |
| Google Pixel 6, 6 Pro | لانیکەم ئۆکتۆبەری 2026 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel 6a | لانیکەم جولای 2027 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel 7, 7 Pro | لانیکەم ئۆکتۆبەری 2027 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel 7a | لانیکەم مەی 2028 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel Fold | لانیکەم جوونی 2028 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel 8, 8 Pro | لانیکەم ئۆکتۆبەری 2030 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel 8a | لانیکەم مەی 2031 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel 9, 9 Pro XL | لانیکەم ئۆگەستی 2031 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel 9 Pro, 9 Pro Fold | لانیکەم سێپتەمبەری 2031 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel 9a | لانیکەم ئەپریلی 2032 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel 10, 10 Pro, 10 Pro XL | لانیکەم ئۆگەستی 2032 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel 10 Pro Fold | لانیکەم ئۆکتۆبەری 2032 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel 10a | لانیکەم مارسی 2033 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Google Pixel 11, 11 Pro, 11 Pro XL, 11 Pro Fold | لانیکەم ئۆگەستی 2033 | بەڵێنی بەرهەمهێنەر، لە دەستپێکردنی فرۆشتن لە ئەمریکاوە دەژمێردرێت |
| Samsung Galaxy S23 تا S26، Z Fold5/Flip5 و نوێتر | بەردەوام | بەپێی Samsung ئەپدەیتی ئاسایشی مانگانە. Samsung بۆ هەر مۆدێلێک ڕێکەوتی کۆتایی ناڵێت. |
| Samsung Galaxy S22, S21 FE, Z Fold4, Z Flip4 | سنووردار، بێ ڕێکەوت | بەپێی Samsung تەنیا ئەپدەیتی ئاسایشی سێ مانگ جارێک؛ لیستەکە بە ڕێکوپێکی پێداچوونەوەی بۆ دەکرێت. |
| Samsung Galaxy S21، S21+، S21 Ultra، Z Fold3/Flip3 یان کۆنتر | ئیتر ئەپدەیت نییە | ئیتر لە لیستی Samsung بۆ ئامێرە خاوەن ئەپدەیتی ئاسایشەکاندا نییە. |
هەموو 47 مۆدێلی FRITZ!Box لەگەڵ بەڵێنی ئەپدەیت
| مۆدێل | ئەپدەیت لانیکەم تا |
|---|---|
| FRITZ!Box 4020 | 01.10.2026 |
| FRITZ!Box 4040 | 01.10.2031 |
| FRITZ!Box 4050 | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 4060 | 01.10.2031 |
| FRITZ!Box 4630 | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 4690 | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 5490 | 01.10.2026 |
| FRITZ!Box 5491 | 01.04.2026 |
| FRITZ!Box 5530 Fiber | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 5590 Fiber | 01.07.2031 |
| FRITZ!Box 5630 | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 5690 | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 5690 Pro | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 5690 XGS | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 6430 Cable | 01.07.2025 |
| FRITZ!Box 6490 Cable | 01.01.2026 |
| FRITZ!Box 6590 Cable | 01.10.2024 |
| FRITZ!Box 6591 Cable | 01.07.2028 |
| FRITZ!Box 6660 Cable | 01.01.2031 |
| FRITZ!Box 6670 Cable | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 6690 Cable | 01.01.2032 |
| FRITZ!Box 6690 Pro | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 6820 | 01.01.2028 |
| FRITZ!Box 6825 4G | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 6850 4G | 01.10.2032 |
| FRITZ!Box 6850 5G | 01.10.2032 |
| FRITZ!Box 6850 LTE | 01.10.2032 |
| FRITZ!Box 6860 5G | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 6890 LTE | 01.01.2028 |
| FRITZ!Box 7490 | 01.10.2025 |
| FRITZ!Box 7510 | 01.07.2032 |
| FRITZ!Box 7520 | 01.07.2031 |
| FRITZ!Box 7530 | 01.01.2030 |
| FRITZ!Box 7530 AX | 01.01.2032 |
| FRITZ!Box 7560 | 01.01.2025 |
| FRITZ!Box 7580 | 01.01.2025 |
| FRITZ!Box 7582 | 01.10.2026 |
| FRITZ!Box 7583 | 01.04.2030 |
| FRITZ!Box 7583 VDSL | 01.07.2030 |
| FRITZ!Box 7590 | 01.10.2029 |
| FRITZ!Box 7590 AX | 01.01.2032 |
| FRITZ!Box 7620 | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 7630 | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 7632 | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 7682 | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box 7690 | 01.01.2033 |
| FRITZ!Box DSL/Fiber 7-90 | 01.01.2033 |
ڕێکەوتەکان کەم دەگۆڕێن، بەڵام دەگۆڕێن. Microsoft لە 2026دا درێژکردنەوەی بەخۆڕایی بۆ کۆمپیوتەرەکانی Windows 10 لە ماڵەوە یەک ساڵ درێژ کردەوە تا 12ی ئۆکتۆبەری 2027؛ ئەمە بۆ تاکە کۆمپیوتەرێک چ واتایەکی هەیە، لە پشکنینی Windows 10دا نووسراوە. بۆ Office پردێکی وا نییە، پاشخانەکەی لە ڕێنماییی Office 2021 کۆتایی دێتدا هەیە.
04 / دوای کۆتایی
دوای کۆتاییی پشتگیری چی ڕوو دەدات
سەرەتا هیچ شتێک کە ببینرێت. هەر ئەمەشە کە مەترسیدارە. هەر کەلێنێک دوای ئەو ڕێکەوتە بدۆزرێتەوە، کراوە دەمێنێتەوە، و هەر دەدۆزرێنەوە: سیستەمێک تا زیاتر لە بازاڕدا بێت، هێرشبەران باشتر دەیناسن Clark 2010. هەر کە کەلێنێک ئاشکرا بوو، هێرشەکان بۆ سەری بە توندی زیاد دەکەن Bilge 2012. لە بەرهەمێکی خاوەن ئەپدەیتدا Patchdayی داهاتوو دایدەخات. لە بەرهەمێکی بێ ئەپدەیتدا سیستەمەکە بۆ هەمیشە لاواز دەمێنێتەوە، هەرچەندە چاکسازییەکە بۆ وەشانە نوێترەکان لەمێژە هەیە Arbaugh 2000.
یەکەم ئەوەی لە دەرەوە دەست پێی دەگات
ئەمە بۆ هەر شتێک کە لە ئینتەرنێتەوە دەست پێی دەگات لە هەمووی گرانترە، بە تایبەتی سێرڤەری ئیمەیڵ و ڕاوتەر. لەوێ پێویست بە کلیکی هیچ کارمەندێک ناکات بۆ ئەوەی هێرشێک بگات. Exchange Server 2016 و 2019 لە 14ی ئۆکتۆبەری 2025ەوە بێ چاکسازی کار دەکەن. لە ماڵپەڕەکاندا زۆر شت بەندە بە وەشانی PHP لای هۆستەر؛ چۆن بیدۆزنەوە و چی لە هۆستەرەکە بپرسن، لە ڕێنمایی دەربارەی کەلێنی PHP2Shell لە PHPدا نووسراوە.
بەرنامەکان بەندن بە سیستەمی ژێرەوە
Microsoft 365 لەسەر Windows 10 تا 10ی ئۆکتۆبەری 2028 ئەپدەیتی ئاسایش وەردەگرێت، بەڵام Windows 10ی ژێرەوە لە کۆمپانیادا تەنیا بە ESUی پارەدار. بە پێچەوانەشەوە سیستەمێکی بەڕێوەبردنی کاڵا لەوانەیە SQL Serverێکی کۆنی پێویست بێت کە خۆی لەمێژە کۆتایی هاتووە. بەرهەمهێنەرانی نەرمەکاڵای پسپۆڕی بەرنامەکانیان تەنیا بۆ هەندێک وەشانی دیاریکراو پەسەند دەکەن. بۆیە دەبێت هەموو ئامێر و نەرمەکاڵاکان لە یەک لیستدا بن، نەک تەنیا کۆمپیوتەرەکانی Windows. ئەمە بۆ Windows 10 لە کۆمپانیادا چۆنە، لەگەڵ نموونەیەکی حیسابکردن بۆ دوازدە شوێنی کار، لە ڕێنماییی Windows 10 لە کۆمپانیادا نووسراوە.
لە کار خراو واتە: سڕاوە
Officeێکی کۆن کە لە تەنیشت نوێکەوە دامەزراو دەمێنێتەوە، یان وەشانێکی دووەمی Java بۆ تەنیا یەک بەرنامە، پاشماوەی بێزیان نین. هێرشبەران دەتوانن بە ئامانجەوە وەشانە کۆنە کەم بەکارهاتووەکە بانگ بکەن Nappa 2015. بۆیە ئەوەی گۆڕدرا، لە دیسکیش دەسڕدرێتەوە.
05 / ڕیزبەندی
بە چ ڕیزبەندییەک بگۆڕین؟
سێرڤەر پێش شوێنەکانی کار؟ زۆربەی جار بەڵێ. بەڵام ڕیزبەندیی ڕاستەقینە پەیوەندییەکان دیاری دەکەن، و ئەوانە کەم جار تەنیا لە تەکنیکدان Khadka 2014. ئێمە لە کۆمپانیاکاندا بەم شێوەیە کار دەکەین:
- تۆمارکردنی ئامێرەکان. هەر ئامێرێک لەگەڵ وەشانەکەی، تەنانەت کۆمپیوتەری کارگەکە و دەخیلەکەش (Kasse). فایلی CSV لە پشکنەرەکەوە سەرەتای ئەم لیستەیە.
- ڕوونکردنەوەی نەرمەکاڵای پسپۆڕی. لە بەرهەمهێنەری نەرمەکاڵا پسپۆڕییەکە، بۆ نموونە سیستەمی بەڕێوەبردنی کاڵا، بپرسن کام وەشانەکانی Windows، SQL Server و Office پەسەند کراون. ئەم وەڵامە باقییەکەی دیاری دەکات.
- یەکەم ئەوەی کۆتایی هاتووە و لە دەرەوە دەگاتێ. سێرڤەری ئیمەیڵ یان ڕاوتەرێکی بێ ئەپدەیت لە ئینتەرنێتەوە دەکرێتە ئامانجی هێرش. لێرەدا هەموو مانگێک گرنگە.
- سێرڤەر و داتابەیس. سەلمێنراوە کە لە کۆمپانیاکاندا سێرڤەرەکان خراپتر لە شوێنەکانی کار Patch دەکرێن Kotzias 2019، و هەمووان پێیانەوە بەندن. زۆر جار گواستنەوە بۆ هاردوێری نوێ بە ڤێرچواڵایزەیشن شایەنی ئەوەیە، ئینجا گواستنەوەی داهاتوو ئاسانتر دەبێت.
- شوێنەکانی کار. Windows و Office پێکەوە بگۆڕن، بۆ ئەوەی هەر شوێنێک تەنیا یەک جار دەستی لێ بدرێت. چۆن زۆر کۆمپیوتەر بە یەک شێوە ڕێک دەخەین، لە بەڕێوەبردنی کۆمپیوتەرەکانی نووسینگەدا نووسراوە.
- ئامێرە بچووکەکان. مۆبایل و ڕاوتەرەکان کە بەڵێنەکەیان کۆتایی دێت، لە گۆڕینی داهاتوودا بیانگۆڕن، نەک بیدەن بە کەسێکی تر.
بە پێشوەخت پلان دابنێن. لە پێوانەیەکدا بە درێژاییی نزیکەی سێ ساڵ، کۆمپانیاکان بە تێکڕایی زیاتر لە شەش مانگیان پێویست بوو تا 90%ی کۆمپیوتەرەکانیان یەک کەلێن دابخەن Kotzias 2019. دواکەوتنەکان زیاتر لە ڕێککەوتن و بڵاوکردنەوەدا دروست دەبن Dissanayake 2022b. گۆڕینێکی تەواو لە ئەپدەیتێک زیاتر دەخایەنێت، بۆیە ڕیزێک لە پشکنەرەکەدا دوازدە مانگ پێش کۆتایی زەرد دەبێت. ئەوەی نایەوێت ئەمە لە تەنیشت کاری ڕۆژانەوە هەڵبگرێت: لە چاودێریی بەردەوامی ITدا ئێمە ئەم لیستە بەڕێوە دەبەین و پێش ئەوەی شتێک کۆتایی بێت پەیوەندیتان پێوە دەکەین.
06 / توێژینەوە
توێژینەوەکان چی دەڵێن
ڕێکەوتەکان لە بەرهەمهێنەرانەوەن. بەرهەمێکی بێ ئەپدەیت چەند مەترسیدارە و بۆچی گۆڕینەکان ئەوەندە دەخایەنن، بە باشی توێژینەوەی لەسەر کراوە. حەوت دۆزینەوە کە ئامرازەکەیان داڕشتووە:
- کەلێنە ناسراوەکان زیاتر لە نەناسراوەکان هێرشیان دەکرێتە سەر. دوای بڵاوکردنەوە، هێرشەکان بۆ سەر کەلێنێک تا پێنج پلەی قەبارە زیادیان کرد Bilge 2012، و سیستەمەکان زۆر جار ماوەیەکی درێژ لاواز دەمێننەوە، هەرچەندە چاکسازییەکە هەیە Arbaugh 2000. بۆیە سوور لە پشکنەرەکەدا سوورە، تەنانەت ئەگەر ئامێرەکە بێ کەموکوڕی کار بکات.
- کۆدی کۆن سەلامەتتر نابێت. کۆدی کۆنی دووبارە بەکارهێنراو بە ڕادەیەکی زۆر ژمارەی کەلێنە دۆزراوەکان زیاد دەکات Clark 2010.
- کەم جار کەس خۆبەخۆ لە کۆتاییی پشتگیری ئاگادار دەبێت. ئەوانەی دەیانزانی، زۆربەیان خۆیان بەدوایدا گەڕابوون، کەم کەس لە ڕێگەی ئاگادارکردنەوەیەک لەسەر کۆمپیوتەرەکەوە Farhang 2018. بەڵام ئاگادارکردنەوەیەکی ڕوون کاریگەرە: ئەو بەڕێوەبەرانەی ئاگادار کرابوونەوە نزیکەی 50% زیاتر چاکسازییەکەیان دامەزراند Durumeric 2014. بۆیە پشکنەرەکە هەر ڕێکەوتێک و هەنگاوەکەی بۆ دەڵێت.
- لە کۆمپانیادا لەوەی بیری لێ دەکرێتەوە زیاتر دەخایەنێت. زیاتر لە شەش مانگ تا 90%ی کۆمپیوتەرەکان Patch کران، سێرڤەرەکان زۆر خراپتر Kotzias 2019؛ ئاستەنگەکان زۆر جار ڕێکخراوەیین، و بۆ نیوەیان هیچ چارەسەرێکی تاقیکراوە نییە Dissanayake 2022a. بۆیە قۆناغی زەرد دوازدە مانگە.
- کۆمپانیا بچووکەکان پشتیوانییان کەمە. زۆر جار ڕێکارەکانی پاراستن بە تەواوی جێبەجێ ناکەن، و توێژینەوە دەربارەیان کەمە Chidukwani 2022. لیستێکی ئامێرەکان لەگەڵ ڕێکەوتەکان ئاسانترین هەنگاوی یەکەمە بێ بەشی IT تایبەت.
- لە Androidدا بەرهەمهێنەر بڕیار دەدات. لە نموونەیەکی زیاتر لە 20.000 ئامێردا بە تێکڕایی 87,7% بۆ لانیکەم یەک کەلێنی مەترسیداری ناسراو کراوە بوون Thomas 2015، و تەنانەت Firmwareی نوێش چاکسازیی دواکەوتوو یان ونبووی تێدا بوو Hou 2022. بۆیە پشکنەرەکە تەنیا ئەو مۆدێلانە دەهێنێت کە بەڵێن یان لیستی بەرهەمهێنەریان هەیە.
- لە ماڵپەڕەکاندا کەس سەرنجی شتی کۆن نادات. 37%ی زیاتر لە 133.000 ماڵپەڕی پشکنراو لانیکەم یەک کتێبخانە (Library)یان بە کەلێنی ناسراوەوە بەکاردەهێنا Lauinger 2017. لە PHPیشدا هەمان شتە: ماڵپەڕەکە کار دەکات، تەنانەت ئەگەر وەشانەکە لەمێژە کۆتایی هاتبێت.
07 / سنوورەکان
ئەوەی پشکنەرەکە نایزانێت
- ئامێرەکانتان نابینێت. کام وەشان کار دەکات، لەسەر ئامێرەکە نووسراوە. لە کوێ بیبینن، لە ئامرازەکەدا لە ژێر هەڵبژاردنەکە نووسراوە.
- Apple و Samsung ڕێکەوت ناڵێن. لەوێ پشکنەرەکە دۆخی بینراوی لیستی ئەپدەیتەکان پیشان دەدات، نەک ڕێکەوت.
- نەرمەکاڵای پسپۆڕی تێدا نییە. ڕێکەوتەکانی سیستەمی بەڕێوەبردنی کاڵا یان نەرمەکاڵای دەخیلە تەنیا بەرهەمهێنەرەکەی دەیانزانێت.
- کۆتاییی پشتگیری نیشانەی مەترسییە، نەک پێشبینی. لە توێژینەوەیەکدا لەسەر سێرڤەرەکانی وێب، دامەزراندنە کۆنەکان زیاتر داگیر نەکرابوون؛ بەڵام دوای چوونە ژوورەوەیەک، ئەوانەی نوێ کرابوونەوە تەنیا نیوەی ئەوەندە دووبارە کرانە ئامانج Vasek 2016.
- ڕێکەوتەکان دەکرێت بگۆڕێن. ئەوەی پابەندکەرە پەڕەی بەرهەمهێنەرە کە بەستەری بۆ دانراوە. دۆخی ئەم پەڕەیە: 13ی نۆڤەمبەری 2026.
08 / بۆ یاریدەدەرەکانی AI
بەکارهێنانی ئەم ئامرازە لە یاریدەدەرێکی AI
یاریدەدەرەکانی وەک Claude یان ChatGPT کە Model Context Protocol (MCP) بەکار دەهێنن، دەتوانن ڕاستەوخۆ حیسابەکەی ئەم پەڕەیە بانگ بکەن، لە جیاتی ئەوەی خۆیان دووبارە دروستی بکەنەوە. سێرڤەرەکە گشتییە، پێویستی بە تۆمارکردن نییە و هیچ شتێک هەڵناگرێت. وەڵامەکە هەمیشە بەستەری ئەم پەڕەیە، بەرواری نوێکردنەوەی داتاکان و سنووری ئەنجامەکەی تێدایە.
- خاڵی پەیوەندی (Endpoint)
https://aureum-tech.com/mcp- ئامراز
werkzeug_support_ende- گواستنەوە
- Streamable HTTP، تەنیا خوێندنەوە
| ناو | پێویست | واتا |
|---|---|---|
eintraege | نەخێر | لیستی ئامێرەکان: یەک ڕیز بۆ هەر بەرهەم و وەشانێک. بۆ تاکە پرسیارێک یەک تۆمار یان خانەکانی produkt/version بەسە. |
produkt | نەخێر | شێوەی کورت بۆ تاکە بەرهەمێک، ئەگەر eintraege نەبێت. |
version | نەخێر | وەشان بۆ شێوە کورتەکەی produkt. |
stichtag | نەخێر | ڕێکەوتی بنەڕەت بە فۆرماتی JJJJ-MM-TT (ساڵ-مانگ-ڕۆژ)، بۆ نموونە کۆتاییی ساڵی دارایی. ئەگەر نەدرێت، ئەمڕۆ (ناوچەی کاتی Europe/Berlin). |
ئەو پرسیارانەی کە یاریدەدەر دەبێت ئەم ئامرازەیان بۆ بانگ بکات
- «Windows Server 2016 تا کەی هێشتا ئەپدەیتی ئاسایش وەردەگرێت؟»
- «10 کۆمپیوتەرمان هەیە بە Windows 11 24H2 Pro، سێرڤەرێکی 2019 لەگەڵ SQL Server 2016 و Office 2021. چی کەی کۆتایی دێت؟»
- «ئایا FRITZ!Box 7490ەکەم هێشتا ئەپدەیت وەردەگرێت؟»
- «کام وەشانەکانی PHP لە 2027دا هێشتا پشتگیری دەکرێن؟»
بەستنەوەکە چۆن کار دەکات و MCP لە کۆمپانیاکەی خۆتاندا چی دەتوانێت بکات، لە پەڕەی بەستنەوەی MCP نووسراوە.
09 / پرسیارە باوەکان
پرسیار دەربارەی کۆتاییی پشتگیری
Windows Server 2016 تا کەی ئەپدەیتی ئاسایش وەردەگرێت؟
تا 12ی جانیوەری 2027. پشتگیریی گشتی لە 11ی جانیوەری 2022 کۆتایی هات، لەو کاتەوە تەنیا ئەپدەیتی ئاسایش هەیە. دوای ئەوە Microsoft درێژکردنەوەیەکی پارەدار (ESU) لە سێ قۆناغی ساڵانەدا تا 8ی جانیوەری 2030 پێشکەش دەکات. ئەوەی نایەوێت درێژی بکاتەوە، تا ئەو کاتە پێویستی بە سێرڤەرێکی نوێ هەیە، بۆ نموونە Windows Server 2025 کە تا 14ی نۆڤەمبەری 2034 ئەپدەیتی ئاسایش وەردەگرێت.
چی بەسەر Exchange Server 2016 و 2019 دێت؟
هەردووکیان لە 14ی ئۆکتۆبەری 2025ەوە هیچ ئەپدەیتێکی ئاسایش وەرناگرن. سێرڤەرەکە هەر کار دەکات، بەڵام هەر کەلێنێکی نوێ کراوە دەمێنێتەوە، و دەکرێت لە ئینتەرنێتەوە دەست بگات بە سێرڤەری ئیمەیڵ. Microsoft دوو ڕێگا پێشنیار دەکات: Exchange Server SE، وەشانی ئابوونە بۆ سێرڤەری خۆتان، یان گواستنەوەی سندووقە ئیمەیڵەکان بۆ Exchange Online لە Microsoft 365. Exchange 2013 لە 11ی ئەپریلی 2023ەوە بێ ئەپدەیتە.
ئایا Office 2021 هێشتا ئەپدەیت وەردەگرێت؟
نەخێر، لە 13ی ئۆکتۆبەری 2026ەوە نا، و درێژکردنەوەش نییە، تەنانەت بە پارەش. Office 2016 و 2019 لە 14ی ئۆکتۆبەری 2025 کۆتاییان هات. Office 2024 تا 9ی ئۆکتۆبەری 2029 ئەپدەیت وەردەگرێت. Microsoft 365 Apps بە ئابوونە کۆتاییەکی دیاریکراویان نییە، بەڵام لەسەر Windows 10 تەنیا تا 10ی ئۆکتۆبەری 2028 ئەپدەیتی ئاسایش هەیە.
Mac و iPhone تا کەی ئەپدەیتی ئاسایش وەردەگرن؟
Apple هیچ ڕێکەوتێک ڕاناگەیەنێت. بەپێی ئەزموونی تا ئێستا، وەشانی ئێستا هەموو ئەپدەیتەکانی ئاسایش وەردەگرێت، و لە macOS دوو وەشانی پێشووش بەشێکیان؛ Apple خۆی دەنووسێت کە وەشانە کۆنەکان هەموو چاکسازییەکان وەرناگرن. لە نۆڤەمبەری 2026دا ئەمانە macOS 27، 26 و 15ن. macOS 14 دوایین ئەپدەیتی لە ئۆگەستی 2026 وەرگرت. ئەگەر ئامێرەکەتان وەشانی ئێستا هەڵدەگرێت، دایبمەزرێنن.
FRITZ!Boxەکەم تا کەی ئەپدەیت وەردەگرێت؟
FRITZ! (پێشتر AVM) بۆ هەر مۆدێلێک ڕێکەوتێک دیاری دەکات کە لانیکەم تا ئەو کاتە ئەپدەیت دەردەچێت. بۆ FRITZ!Box 7590 ئەوە 1ی ئۆکتۆبەری 2029یە، بۆ 7590 AX ئەوە 1ی جانیوەری 2032. بۆ 7490 بەڵێنەکە لە 1ی ئۆکتۆبەری 2025 کۆتایی هات، بۆ 7560 و 7580 لە 1ی جانیوەری 2025. هەموو 47 مۆدێلەکە لە خشتەی ئەم پەڕەیەدان.
ماڵپەڕەکەم دەبێت کام وەشانی PHP هەبێت؟
پڕۆژەی PHP هەر وەشانێک دوو ساڵ بە چاککردنی هەڵە و دوای ئەوە دوو ساڵی تر تەنیا بە چاکسازیی ئاسایش چاودێری دەکات. PHP 8.2 لە 31ی دیسەمبەری 2026 کۆتایی دێت، PHP 8.3 لە 31ی دیسەمبەری 2027، PHP 8.4 لە 31ی دیسەمبەری 2028. PHP 8.1 و کۆنتر هیچ شتێک لە پڕۆژەی PHP وەرناگرن. ئایا هۆستەرەکەتان خۆی پاکێجە کۆنەکان چاک دەکاتەوە، تەنیا خۆی دەتوانێت وەڵام بداتەوە.
ڕەنگی زەرد واتای چییە؟
زەرد واتە: ئەپدەیتەکانی ئاسایش لە کەمتر لە دوازدە مانگدا کۆتایی دێن، یان بەرهەمهێنەر تەنیا بەشێکیان دەدات، وەک لە وەشانە کۆنەکانی Apple یان مۆبایلەکانی Samsung کە سێ مانگ جارێک ئەپدەیت وەردەگرن. دوازدە مانگ درێژ دەردەکەوێت. بەڵام لە کۆمپانیادا تەنیا دامەزراندنی یەک ئەپدەیت لەسەر 90 لەسەدی کۆمپیوتەرەکان بە تێکڕایی زیاتر لە شەش مانگ دەخایەنێت، و گۆڕینی سیستەم لەگەڵ نەرمەکاڵای پسپۆڕی زیاتریش.
ئایا زانیارییەکانم پاشەکەوت دەکرێن؟
نەخێر. لیستەکە لە براوزەرەکەی خۆتاندا دروست دەبێت و هەڵسەنگاندنەکەش هەر لەوێ دەکرێت. هیچ شتێک بۆ سێرڤەری ئێمە نانێردرێت، تەنانەت لە کاتی داگرتنی فایلی CSVش. ئەگەر پەڕەکە دابخەن، لیستەکە نامێنێت. ئەوەی دەیەوێت بیهێڵێتەوە، فایلی CSV دادەگرێت یان ئەنجامەکە چاپ دەکات، باشترە ڕاستەوخۆ لەگەڵ ڕێکەوت لە ناوی فایلەکەدا، وەک پشکنەرەکە پێشنیاری دەکات.
10 / توێژینەوە و سەرچاوەکان
ئامرازەکە پشت بە چی دەبەستێت
بەها ڕێنماییکەر و تێبینییەکانی سەرەوە لەسەر ئەم 15 توێژینەوە زانستییە دامەزراون. هەریەکەیان لە ڕێگەی DOIیەکەی یان پەڕەی بڵاوکەرەوەکەیەوە پشکنراوە (دوایین جار لە 13ی نۆڤەمبەری 2026): بوونی هەیە، نەکشێنراوەتەوە، و دەرئەنجامەکەی ئەمڕۆش بۆ ئەم پرسیارە ڕاستە.
Arbaugh, W. A.; Fithen, W. L.; McHugh, J. (2000): Windows of vulnerability: a case study analysis. Computer (IEEE)، 33 (12)، ل. 52–59
دۆزینەوە کارێکی بنەڕەتی دەربارەی سووڕی ژیانی کەلێنێکی ئاسایش. سێ لێکۆڵینەوەی کەیس پیشان دەدەن کە سیستەمەکان زۆر جار ماوەیەکی درێژ دوای بەردەستبوونی چاکسازی هەر لاواز دەمێننەوە.
لە ئامرازەکەدا پشتگیریی ڕەنگی سوور دەکات: بەرهەمێکی بێ ئەپدەیت لە هەر کەلێنێکی تازە ناسراودا بۆ هەمیشە لە دۆخی لاوازدا دەمێنێتەوە.
doi.org/10.1109/2.889093 · گۆڤاری زانستی
Clark, S.; Frei, S.; Blaze, M.; Smith, J. (2010): Familiarity breeds contempt: the honeymoon effect and the role of legacy code in zero-day vulnerabilities. Proceedings of the 26th Annual Computer Security Applications Conference (ACSAC)، ل. 251–260
دۆزینەوە داتای تا دە ساڵ بۆ سیستەمی کارپێکردن، بەرنامەی سێرڤەر و بەرنامەی بەکارهێنەر: خێراییی دۆزینەوەی کەلێنەکان زیاتر بەندە بەوەی هێرشبەران چەند ئاشنای سیستەمێکن. کۆدی کۆنی دووبارە بەکارهێنراو بە ڕادەیەکی زۆر ژمارەی کەلێنە دۆزراوەکان زیاد دەکات.
لە ئامرازەکەدا لە دەقەکەدا ڕوون دەکاتەوە بۆچی نەرمەکاڵای کۆن «پێگەیشتوو و بۆیە سەلامەت» نییە: سیستەمێک تا زیاتر لە بازاڕدا بێت، هێرشبەران باشتر دەیناسن.
doi.org/10.1145/1920261.1920299 · وتاری کۆنفرانس
Bilge, L.; Dumitraş, T. (2012): Before we knew it: an empirical study of zero-day attacks in the real world. Proceedings of the 2012 ACM Conference on Computer and Communications Security (CCS)، ل. 833–844
دۆزینەوە لەسەر داتای 11 ملیۆن کۆمپیوتەر: کەلێنێکی نەناسراو بە تێکڕایی 312 ڕۆژ بەکارهێنرا پێش ئەوەی ئاشکرا بێت. دوای بڵاوکردنەوە، ژمارەی هێرشەکان بۆ سەر هەمان کەلێن تا پێنج پلەی قەبارە زیادی کرد.
لە ئامرازەکەدا ڕستەی ڕوونکردنەوەی ڕەنگی سوور: هەر Patchdayێک کەلێنگەلێک ئاشکرا دەکات کە لەسەر بەرهەمێکی بێ ئەپدەیت کراوە دەمێننەوە.
doi.org/10.1145/2382196.2382284 · وتاری کۆنفرانس
Khadka, R.; Batlajery, B. V.; Saeidi, A. M. و هاوکاران (2014): How do professionals perceive legacy systems and software modernization?. Proceedings of the 36th International Conference on Software Engineering (ICSE)، ل. 36–47
دۆزینەوە چاوپێکەوتن لەگەڵ 26 پسپۆڕ، کە بە ڕاپرسییەک لەگەڵ 198 بەشداربوو پشتڕاست کرایەوە: کۆمپانیاکان بەهایەکی زۆر بە سیستەمە کۆنەکانیان دەدەن، و ئاستەنگەکانی گۆڕینیان تەنیا تەکنیکی نین، بەڵکو بازرگانی و ڕێکخراوەییشن.
لە ئامرازەکەدا بۆیە ڕیزبەندیی گۆڕین بە نەرمەکاڵای پسپۆڕی و پەسەندکردنەکانی دەست پێ دەکات، نەک بە تەکنیک.
doi.org/10.1145/2568225.2568318 · وتاری کۆنفرانس
Durumeric, Z.; Li, F.; Kasten, J. و هاوکاران (2014): The Matter of Heartbleed. Proceedings of the 2014 Internet Measurement Conference (IMC)، ل. 475–488
دۆزینەوە پێوانە دوای کەلێنی Heartbleed لە 2014 لەگەڵ ئاگادارکردنەوەی 150.000 سێرڤەری تووشبوو: ئەو بەڕێوەبەرانەی ئاگادار کرابوونەوە نزیکەی 50% زیاتر لەوانەی ئاگادار نەکرابوونەوە چاکسازییەکەیان دامەزراند.
لە ئامرازەکەدا پشتگیریی ڕێگای ئامرازەکە دەکات بۆ دیارکردنی ڕێکەوتەکان: ئەوەی بە ڕوونی بزانێت چی تووش بووە، زیاتر هەنگاو دەنێت.
doi.org/10.1145/2663716.2663755 · وتاری کۆنفرانس
Nappa, A.; Johnson, R.; Bilge, L. و هاوکاران (2015): The Attack of the Clones: A Study of the Impact of Shared Code on Vulnerability Patching. 2015 IEEE Symposium on Security and Privacy، ل. 692–708
دۆزینەوە مێژووی Patch لەسەر 8,4 ملیۆن کۆمپیوتەر بە درێژاییی پێنج ساڵ: کاتێک ئامرازی هێرش دەرکەوتن، بە ناوەندی (median) هەرە زۆر یەک لە حەوت کۆمپیوتەری تووشبوو Patch کرابوو. وەشانە کۆنە کەم بەکارهاتووەکانی بەرنامەکان کە دامەزراو مابوونەوە، دەکرا بە ئامانجەوە هێرشیان بکرێتە سەر.
لە ئامرازەکەدا بۆیە ئەنجامەکە لە ڕەنگی سەوزدا ئامۆژگاری دەکات ئەپدەیتەکان بە خۆکاری دابمەزرێن، و دەقەکە ئامۆژگاری دەکات بەرنامە لە کار خراوەکانیش بسڕدرێنەوە.
doi.org/10.1109/SP.2015.48 · وتاری کۆنفرانس
Thomas, D. R.; Beresford, A. R.; Rice, A. (2015): Security Metrics for the Android Ecosystem. Proceedings of the 5th Annual ACM CCS Workshop on Security and Privacy in Smartphones and Mobile Devices (SPSM)، ل. 87–98
دۆزینەوە داتای 20.400 ئامێری Android: بە تێکڕایی 87,7% بۆ لانیکەم یەکێک لە یازدە کەلێنی مەترسیداری ناسراو کراوە بوون. خێراییی گەیشتنی ئەپدەیتەکان بەپێی بەرهەمهێنەر و کۆمپانیای پەیوەندی زۆر جیاواز بوو.
لە ئامرازەکەدا بۆیە پشکنەرەکە لە Androidدا تەنیا ئەو مۆدێلانە دەهێنێت کە بەڵێن یان لیستی بەرهەمهێنەریان هەیە و بۆ هەموو ئەوانی تر ڕێکەوت ناڵێت.
doi.org/10.1145/2808117.2808118 · وتاری کۆنفرانس
Vasek, M.; Wadleigh, J.; Moore, T. (2016): Hacking Is Not Random: A Case-Control Study of Webserver-Compromise Risk. IEEE Transactions on Dependable and Secure Computing، 13 (2)، ل. 206–219
دۆزینەوە توێژینەوەی کەیس-کۆنتڕۆڵ لەگەڵ نزیکەی 200.000 سێرڤەری وێب: سیستەمە بڵاوەکانی وەک WordPress زیاتر داگیر کران؛ بە شێوەیەکی سەرسوڕهێنەر دامەزراندنە کۆنەکان زیاتر تووش نەبوون. دوای داگیرکردن کەمتر لە 5% نوێ کرانەوە، و ئەوانەی نوێ کرانەوە نزیکەی نیوەی ئەوەندە دووبارە داگیر کرانەوە.
لە ئامرازەکەدا لە بەشی سنوورەکاندایە: کۆتاییی پشتگیری نیشانەی مەترسییە، نەک پێشبینی. لەگەڵ ئەوەشدا هەرە دوایین کات دوای ڕووداوێک ئەپدەیتەکە پێویستە.
doi.org/10.1109/TDSC.2015.2427847 · گۆڤاری زانستی
Lauinger, T.; Chaabane, A.; Arshad, S. و ئەوانی تر (2017): Thou Shalt Not Depend on Me: Analysing the Use of Outdated JavaScript Libraries on the Web. Proceedings 2017 Network and Distributed System Security Symposium (NDSS)
دۆزینەوە زیاتر لە 133.000 ماڵپەڕ: 37% لانیکەم یەک کتێبخانەیان بە کەلێنی ناسراوەوە بەکاردەهێنا، و دواکەوتن لە نوێترین وەشان زۆر جار چەند ساڵ بوو.
لە ئامرازەکەدا پشتگیریی ڕیزەکانی PHP دەکات: لە ماڵپەڕەکاندا نەرمەکاڵای کۆن زۆر جار بێ ئەوەی کەس سەرنج بدات هەر کار دەکات.
doi.org/10.14722/ndss.2017.23414 · وتاری کۆنفرانس
Farhang, S.; Weidman, J.; Kamani, M. M. و هاوکاران (2018): Take It or Leave It: A Survey Study on Operating System Upgrade Practices. Proceedings of the 34th Annual Computer Security Applications Conference (ACSAC)، ل. 490–504
دۆزینەوە ڕاپرسی لەگەڵ 239 بەکارهێنەری Windows: ئەوانەی لە کۆتاییی پشتگیری ئاگادار بوون، زۆربەیان خۆیان بەدوایدا گەڕابوون، کەمێکیان لە ڕێگەی ئاگادارکردنەوەیەک لەسەر کۆمپیوتەرەکەوە. لەو کەسانەی هێشتا نەیانگۆڕیبوو، تەنیا کەمێک زیاتر لە سێیەکیان گوتیان کۆتاییی پشتگیری وایان لێ دەکات بگۆڕن؛ هەندێکیان پێیان وابوو سیستەمە کۆنەکان بۆ هێرشبەران گرنگ نین.
لە ئامرازەکەدا هۆکاری خودی ئامرازەکە: ڕێکەوتەکان لای بەرهەمهێنەران پەرشوبڵاون، و کەس بە شێوەیەکی متمانەپێکراو بیری ناخرێتەوە.
doi.org/10.1145/3274694.3274733 · وتاری کۆنفرانس
Kotzias, P.; Bilge, L.; Vervier, P.-A. و هاوکاران (2019): Mind Your Own Business: A Longitudinal Study of Threats and Vulnerabilities in Enterprises. Proceedings 2019 Network and Distributed System Security Symposium (NDSS)
دۆزینەوە نزیکەی سێ ساڵ، 28.000 کۆمپانیا، 82 ملیۆن کۆمپیوتەر: تا 90%ی کۆمپیوتەرەکان کەلێنێکیان لە بەرنامە باوەکانی بەکارهێنەردا داخست، بە تێکڕایی زیاتر لە شەش مانگ تێپەڕی. بەرنامەکانی سێرڤەر زۆر خراپتر لە بەرنامەکانی شوێنی کار Patch کران.
لە ئامرازەکەدا بنەمای قۆناغی زەردە لە دوازدە مانگ پێش کۆتاییەوە و ئامۆژگاریی ئەوەی لە گۆڕیندا یەکەم سەیری سێرڤەرەکان بکرێت.
doi.org/10.14722/ndss.2019.23522 · وتاری کۆنفرانس
Dissanayake, N.; Jayatilaka, A.; Zahedi, M. و هاوکاران (2022): Software security patch management - A systematic literature review of challenges, approaches, tools and practices. Information and Software Technology، بەرگی 144، وتاری 106771
دۆزینەوە هەڵسەنگاندنی 72 توێژینەوە: لە دامەزراندنی ئەپدەیتی ئاسایش لە ڕێکخراوەکاندا 14 ئاستەنگی تەکنیکی و ڕێکخراوەیی هەن. بۆ نیوەیان تا ئێستا هیچ چارەسەرێکی تاقیکراوە نییە.
لە ئامرازەکەدا پشتگیریی بەشی ڕیزبەندی دەکات: یەکەم پەیوەندی و پەسەندکردنەکان ڕوون بکەنەوە، پاشان بگۆڕن.
doi.org/10.1016/j.infsof.2021.106771 · توێژینەوەی پێداچوونەوە
Dissanayake, N.; Zahedi, M.; Jayatilaka, A. و هاوکاران (2022): Why, How and Where of Delays in Software Security Patch Management: An Empirical Investigation in the Healthcare Sector. Proceedings of the ACM on Human-Computer Interaction، بەرگی 6، ژمارە CSCW2، ل. 1–29
دۆزینەوە 132 ئەرکی Patchی دواکەوتوو لە چوار ساڵدا لە دوو ڕێکخراودا: زۆربەی دواکەوتنەکان لە ڕێککەوتن لە نێوان بەشداربووانەوە هاتن، و زۆربەیان کەوتنە قۆناغی بڵاوکردنەوە.
لە ئامرازەکەدا بۆیە ڕیزێک دوازدە مانگ پێش کۆتایی زەرد دەبێت: ڕێککەوتن و بڵاوکردنەوە زۆرترین کات دەبەن.
doi.org/10.1145/3555087 · گۆڤاری زانستی
Chidukwani, A.; Zander, S.; Koutsakis, P. (2022): A Survey on the Cyber Security of Small-to-Medium Businesses: Challenges, Research Focus and Recommendations. IEEE Access، 10، ل. 85701–85719
دۆزینەوە پێداچوونەوەی توێژینەوەکان دەربارەی کۆمپانیا بچووک و مامناوەندەکان: زۆر جار ڕێکارەکانی پاراستن بە تەواوی جێبەجێ ناکەن. توێژینەوە دەربارەیان زیاتر لەسەر تۆمارکردنی ئامێرەکان و پاراستنە، بە کەمی لەسەر دۆزینەوە، وەڵامدانەوە و گەڕاندنەوە.
لە ئامرازەکەدا پاشخان بۆ گرووپی ئامانج: لیستێکی ئامێرەکان لەگەڵ ڕێکەوتەکان ئاسانترین هەنگاوی یەکەمە کە کۆمپانیایەکی بچووک بێ بەشی IT تایبەت دەتوانێت بینێت.
doi.org/10.1109/ACCESS.2022.3197899 · توێژینەوەی پێداچوونەوە
Hou, Q.; Diao, W.; Wang, Y. و هاوکاران (2022): Large-scale security measurements on the android firmware ecosystem. Proceedings of the 44th International Conference on Software Engineering (ICSE)، ل. 1257–1268
دۆزینەوە 6.261 وێنەی Firmware لە 153 بەرهەمهێنەر: چاکسازیی ئاسایشی دواکەوتوو لە 24,2%ی وێنەکاندا دۆزرایەوە، چاکسازیی ونبوو لە 6,1%. تەنانەت وێنە نوێکانیش هێشتا ئەپی پێشوەخت دامەزراویان تێدا بوو بە کەلێنی لەمێژە ناسراوەوە.
لە ئامرازەکەدا بۆیە دەقەکە لە Androidدا ئامۆژگاری دەکات ئامێر بکڕن کە بەڵێنی ڕوونی بەرهەمهێنەری هەیە، لە جیاتی ئەوەی چاوەڕێی ئەپدەیت بن.
doi.org/10.1145/3510003.3510072 · وتاری کۆنفرانس
ستاندارد، دامەزراوە فەرمییەکان و زانیاریی بەرهەمهێنەران
- سیاسەتی سووڕی ژیان بە ماوەی جێگیر (Mainstream، Extended، ESU) · Microsoft Learn
- سیاسەتی نوێی سووڕی ژیان · Microsoft Learn
- Windows 11: وەشانەکان و کۆتاییی ئەپدەیتەکان · Microsoft Learn
- کۆتاییی پشتگیری بۆ Exchange Server 2016 و 2019 · Microsoft Learn
- Windows 10 و Microsoft 365 Apps · Microsoft Learn
- Supported Versions · PHP Group
- ئەپدەیتەکانی ئاسایشی Apple · Apple
- ئەپدەیتی نەرمەکاڵا بۆ ئامێرەکانی Apple (تێبینی دەربارەی وەشانە کۆنەکان) · Apple
- ئەپدەیتی نەرمەکاڵا لەسەر مۆبایلەکانی Google Pixel · Google
- Security Updates Scope · Samsung
- دۆخی پشتگیریی بەرهەمەکان · FRITZ! (پێشتر AVM)
11 / ئامرازی تر
ئامرازی بەخۆڕایی تر
- AT-W2 · ماڵەوە و کۆمپانیا
پشکنینی Windows 10
ئایا ئەم کۆمپیوتەرە هێشتا ئەپدەیتی ئاسایش وەردەگرێت، و تا ئۆکتۆبەری 2027 چی پێویستە بکرێت؟ - AT-W3 · ماڵەوە و کۆمپانیا
پلاندانانی وای فای
ماڵ، نووسینگە یان هۆڵەکەتان پێویستی بە چەند Access Point یان خاڵی Mesh هەیە؟ - AT-W4 · کۆمپانیا
پشکنینی تەنگانەی IT
دوای وەستانێک، کۆمپانیاکەتان بە چەند خێرایی دەتوانێت دووبارە کار بکاتەوە؟ - AT-W5 · کۆمپانیا
پشکنینی ئیمەیڵ
ئیمەیڵەکانتان دەچنە Spam؟ SPF، DKIM و DMARCی دۆمەینەکەتان بە زمانێکی ڕوون. - AT-W6 · کۆمپانیا
ژمێرەری UPS (USV)
کام UPS (USV) لە کاتی بڕانی کارەبادا سێرڤەر، ڕاوتەر و مەکینەی کاشێر بە ماوەی پێویست بە کارکردوویی دەهێڵێتەوە؟ - AT-W7 · ماڵەوە
پەڕەی ئامادەکاری بۆ میراتی دیجیتاڵ
خزمانتان پێویستە ئاگایان لە کام ئەکاونت، ئامێر و گرێبەست بێت؟
ئێستا دەزانن چی لای ئێوە کۆتایی دێت. ئەگەر نەتانەوێت بە تەنیا گۆڕینەکە پلان بکەن: ئێمە لە شوێنی خۆتان ئامێرەکان تۆمار دەکەین و لەگەڵ بەرهەمهێنەری نەرمەکاڵا پسپۆڕییەکەتان ڕوون دەکەینەوە کە چی کەی دەکرێت بگۆڕدرێت. تێچووەکەی پێشوەخت پێتان دەڵێین.
+49 3744 4399760[email protected]دووشەممە تا هەینی، کاتژمێر 8 تا 17 · Straße der Jugend 5, 08228 Rodewisch