Poradnik · AT-R24REV. 2026-A
Cyfrowy spadek: co przepada bez danych dostępowych

Autor: Felix GötzZarząd · informatyk z wykształceniem handlowym (Informatikkaufmann, IHK)Stan na:
Co wolno spadkobiercom i czego im mimo to brakuje
Federalny Trybunał Sprawiedliwości (Bundesgerichtshof) orzekł w 2018 roku, że treści cyfrowe dziedziczy się tak jak list czy pamiętnik. Spadkobiercy mogą żądać od dostawcy dostępu do konta. Pomaga to przy usługach z obsługą klienta, do której można się zwrócić.
Nie pomaga to we wszystkim, co leży na własnych urządzeniach. Dla zaszyfrowanego dysku nie ma instytucji, która go odblokuje. To nie luka w prawie, tylko cel szyfrowania.
Cztery miejsca, w których to się nie udaje
- Szyfrowanie dysku. Na nowszych urządzeniach Windows często włącza je samodzielnie. Klucz odzyskiwania leży wtedy na koncie Microsoft, a do niego znów bez danych logowania nikt się nie dostanie.
- Menedżer haseł. Rozwiązuje problem na co dzień, a w najgorszym razie go zaostrza: jedno zapomniane hasło główne zamyka wszystko naraz.
- Logowanie dwuskładnikowe. Kod potwierdzający trafia na telefon, który jest zablokowany albo został wylogowany. Wiele kont nie da się wtedy otworzyć nawet z poprawnym hasłem.
- Wiedza w głowie. Jakie w ogóle są konta, często wie tylko jedna osoba. Kont, których nikt nie zna, nikt nie może zamknąć — w tym tych z nadal pobieranymi opłatami.
Wystarczy kartka papieru
Nie potrzebują Państwo specjalnego programu ani usługi, która zarządza spadkiem. Wystarczy lista na papierze, leżąca w miejscu znanym i dostępnym dla bliskich: skrytka bankowa, segregator u notariusza, koperta u zaufanej osoby.
Powinno się na niej znaleźć:
- Jakie są urządzenia i jak je odblokować.
- Klucz odzyskiwania każdego zaszyfrowanego dysku. W Windows znajdą go Państwo pod hasłem „Wykonaj kopię zapasową klucza odzyskiwania funkcji BitLocker”.
- Hasło główne menedżera haseł.
- Lista ważnych kont, na początku e-mail, bo przez niego można zresetować większość pozostałych.
- Gdzie leżą kopie zapasowe i jak się do nich dostać.
Proszę dopisać datę i ustawić sobie coroczne przypomnienie. Lista z 2019 roku niewiele pomoże.
Narzędzie Karta: cyfrowy spadek tworzy wzór takiej listy: na ekranie wpisują Państwo, jakie są urządzenia i konta, a potem drukują kartę. Klucze i hasła wpisują Państwo później ręcznie w pozostawione pola. Nie wpisują ich Państwo do przeglądarki.
Dwie rzeczy, które często idą źle
Hasła nie należą do testamentu. Testament otwiera sąd spadkowy, a krąg osób, które go przeczytają, jest większy, niż większość się spodziewa. Proszę wpisać, gdzie leży lista, a nie co na niej stoi.
Pełnomocnictwo nie wygasa automatycznie ze śmiercią, jeśli ma wyraźnie obowiązywać także po śmierci. To zwykła droga, by ktoś mógł działać, zanim zostanie wydany Erbschein. Jak sformułować takie pełnomocnictwo, wyjaśni notariusz albo prawnik; to nie jest pytanie z zakresu IT.
Gdy to już się stało
Czasem da się coś uratować. Hasło logowania do Windows rzadko oznacza koniec, o ile dysk nie jest zaszyfrowany. Nośnik, który przestał być wykrywany, też nie musi być stracony, więcej na ten temat pod hasłem Uszkodzony dysk.
Przy zaszyfrowanym dysku bez klucza sprawa się kończy. Powiemy to Państwu również przez telefon, zanim Państwo do nas przyjadą. A kto chce przekazać lub zutylizować odziedziczone urządzenie, znajdzie potrzebne kroki pod hasłem Utylizacja starego komputera.